VO Stage - dag 3

Vandaag voor het eerst lesgegeven aan 2A3! Man oh man, dat was wel even werken. 

Voordat ik aan mijn lesonderdeel ‘luisteren’ kon beginnen, was mijn mentor Marion een ruzie aan het sussen tussen twee leerlingen. Vervolgens was het ook eerst tijd voor het nabespreken van het huiswerk en moest nog één groepje voorspelen vanwege het bandjes-project. Toen klonk ineens mijn naam: “we gaan nu beginnen met de les van Renske”. Daar stond ik dan, gelukkig zonder knikkende knieën en klotsende oksels, maar ik vond het wel spannend.

Afgelopen maandag had Marion mijn lesprogramma al doorgenomen en voorzien van feedback. Ik heb toen e.e.a. aangepast en er nog eens bewust over nagedacht. Ik wilde niet te veel veranderen om zo ook te kunnen ervaren waar je tegenaan loopt. En haha.. ik liep zeker tegen een aantal dingen aan! 

Wat was mijn plan:

Inleiding

De jongens zou 2 verschillende (doch eenvoudige) ritmes door elkaar klappen, de meisjes zouden een eenvoudig ostinaat zingen en dan was er voor mij nog ruimte om de melodielijn te zingen. Dit als inleiding op het begrip ‘muzikale lagen’.

Kern

Het beluisteren van 7 luisterfragmenten en zelfstandig het beantwoorden van de vragen die daarbij gesteld werden.

Waar ik vandaag vooral tegenaan liep was het houden van orde en rust. 2A3 is een drukke klas, maar dat is geen excuus en betekent ook zeker niet dat ze niet stil kunnen zijn. Ik merk dat ik vandaag aan het zoeken was welke ‘ik wil het graag stil hebben’-methode voor mij (en daarmee de klas) het beste werkt. Leerlingen benoemen werkt goed, maar het in de handen klappen voelde vrij nutteloos.

Een ander struikelblok was het inzetten van cadans tijdens de inleiding. Ik kon de leerlingen maar niet de 1,2,3,4 overdragen en de verschillende lagen klonken afzonderlijk van elkaar heel prima, maar samen klinkt er dan toch te veel om het voor de leerlingen duidelijk te laten zijn. 

Tijdens de luisteropdrachten vergat ik het vermelden van mijn verwachtingen (zelfstandig werken en niet praten totdat je de beurt krijgt om zo vaart in de les te houden), waardoor ik na elk luister fragment alsnog moest sssssst-en en het tempo dus omlaag ging.

Enkele tips en tops van Marion en Nynke:

Tip:

- van tevoren meer uitleg geven over dat wat je gaat doen

- wat meer vertrouwen tonen (benoem bijvoorbeeld: ik weet dat jullie dit kunnen)

- minder zakelijk zijn (mag wat meer sprankelen)

- wachten op complete stilte voordat je verder gaat

- zet dat wat de leerlingen moeten doen in stappen uiteen

- laat niet te veel gaten (te lang wachten op stilte, op het bord schrijven) vallen, leerlingen pakken die ruimte

Top:

- je maakt indruk met het kennen van de namen

- je beweegt goed door de ruimte en ziet daardoor veel (ook het geklier achter in de klas)

- je kan lachen om een grapje (van leerling)

- je geeft niet op als het niet gaat zoals je wilt

Zo aan het eind van de dag ben ik echt wel tevreden als ik mij bedenk dat dit mijn eerste les was. Ik heb (hoe cheesy dat ook klinkt) al weer veel geleerd; ik weet waarop ik de volgende keer (extra) moet letten. Het ging dan niet helemaal geweldig en ik heb genoeg tips gekregen om aan te werken, maar ik voel wel dat ik dit graag wil leren en dat is toch ook wel even prettig om te voelen!

VO Stage - dag 2

Alweer week 2 op het 'Boni'!

Hoewel ik het spannend vind, merk ik wel dat ik behoefte heb om zelf voor de klas te gaan staan en om dingen uit te proberen. Vandaag werd dat nogmaals bevestigd door het langzame tempo dat in alle 4 de uren aanwezig was. De leerlingen waren onrustig en onze mentor kreeg het tempo niet echt omhoog, waardoor Nynke en ik een beetje wegsukkelde, maar ook dachten: 'toe nouhou'!

Voor de Atheneum 2-klas stonden vandaag drie domeinen centraal: (voor)spelen, theorie en zingen. Bij de brugklas Havo was het vandaag tijd voor het zangtentamen en het nabespreken van de theorietoets. 

Op mijn programma stond vandaag het observeren van de omgang van mijn mentor met de stoorzenders in beide klassen en op welke manier ze de orde houdt.

Stoorzenders

Wanneer leerlingen zich storend gedragen, heeft Marion verschillende manieren om daar mee om te gaan:

- de leerling(en) bij naam noemen

- de leerling(en) bij naam noemen en vermelden wat er anders kan (wat van ze verwacht wordt)

- de leerling(en) bij naam noemen en een waarschuwing meegeven

- de leerling(en) bij naam noemen en zijn/haar storende gedrag benoemen

- de leerling even aandacht geven en er vervolgens niet verder op in gaan

- de leerling nog een keer de regels toedichten "je houdt je mond als ik aan het praten ben"

- de leerling en het storende gedrag negeren

- de leerlingen op een andere plek in het lokaal neerzetten

Marion is best soepel en 'dreigt' niet al te vaak met het feit dat de leerling zich moet melden bij de conciërge. Wel laat Marion duidelijk weten of de leerling een waarschuwing krijgt en benoemt ze ook hoeveel keer dat nog moet gaan gebeuren voordat er echt een consequentie aan vast zit. Marion haar stem verandert ook wanneer ze de leerlingen toespreekt bij negatief gedrag; die wordt lager en luider. 

Orde houden

Het houden van orde heeft ook te maken met de stoorzenders in de klas. Die zorgen ervoor dat de orde ontregeld wordt. Vorige week had ik hier ook al wat over geschreven en ook vandaag zag ik het volgende terug komen:

- in handen klappen

- sussen

- hand de lucht in en vinger op de lippen (vervolgens wacht Marion totdat het echt helemaal stil is.

- benoemen: "genoeg gekletst, we gaan ons nu concentreren"

- het herhalen van de regels wanneer onduidelijkheid voor onrust zorgt: "steek je vinger op als je wat wilt zeggen"

- stem verheffen: "nu is het genoeg"

- de beurt geven aan leerlingen die onrustig zijn of even niet opletten, op die manier betrek je ze toch weer bij de les.

- rondlopen en zonder iets te zeggen boeken plat op tafel leggen of stoelen goed zetten.

- mimiek gebruiken door net wat langer te kijken naar de leerlingen die aan het kletsen zijn en dan te wachten op oogcontact.

Marion heeft eigenlijk maar een keer of drie haar stem hoeven te verheffen om de aandacht te vragen. Daarnaast legt ze gelijk uit dat ze het jammer vind dat het onrustig is en geeft ze aan dat ze beter van de klas verwacht. 

Wanneer het wel goed gaat, geeft Marion gemeende complimentjes. Dit hoeft niet te gaan over de kwaliteit van dat wat klinkt, maar kan ook gaan over de inzet van bepaalde leerlingen of de klas in zijn geheel. 

Volgende week

Volgende week mogen Nynke en ik allebei een lesonderdeel geven in de tweede klas. We hebben met Marion afgesproken te werken volgens de verschillende domeinen. We mogen ook uit de methode werken, maar dat hoeft niet. We mogen heel veel doen, zo lang er maar een link is met de tentamenstof van deze periode. 

Volgende week ga ik met de leerlingen een luisterles(onderdeel) doen en gaat Nynke met ze zingen! Ik ben benieuwd..

VO Stage - dag 1

Eenmaal door de 'verboden voor leerlingen-deur' stonden we daar ineens... de lerarenkamer van het Bonifatius College in Utrecht.

Onze mentor, Marion Goes, was er nog niet en dus genoten wij heerlijk wat een kopje koffie/thee in de kamer waar, voornamelijk mannelijke, docenten nog snel voor de laatste bel een praatje aan het maken waren. Zo grappig om eens aan de andere kant van die deur of kamer te staan!

Toen Marion eenmaal op school was, zijn we gelijk meegegaan naar het muzieklokaal. Een prima ruimte, hetzij wat gedateerd, met tafels in twee U-vormen (Marion heeft duidelijk les gehad van een Erzsi of Suzan!) en aan weerzijdes van het lokaal ruimte voor instrumentarium.

Het oogde allemaal wat kaal. De oorzaak daarvoor was het musicalproject van de eerste klassen, waarvoor al het combo-instrumentarium naar de kantine was verplaatst. 

De les van het eerste en tweede uur, en daarmee de les van de 2e klas Atheneum, vond daardoor dan ook plaats in de kantine. Vandaag sloot deze klas namelijk het bandjesproject af waarbij de klas in groepjes van 5/6 een liedje moest presenteren. Via een songstencil voerde de subgroepjes liedjes op als 'What's up' van de 4NonBlonds, 'Fallin' van Alicia Keys en 'Blue suede shoes' van Elvis. Ze hadden allemaal een eigen taak; drums, bas, gitaar, keyboard of zang.

Een mooie mogelijkheid dus voor Nynke en mij om het niveau van de leerlingen en de werkwijze van Marion te observeren. Het niveau is volgens mij gemiddeld, met een paar leerlingen erbij die duidelijk al wat met muziek doen of gedaan hebben. 

Opvallend aan de werkwijze van onze mentor is dat zij goed werkt met verwachtingen. Ze geeft voor elke opdracht goed aan wat ze van de leerlingen verwacht; dat schept rust. Ook opvallend was het vertrouwen dat ze geeft aan haar leerlingen. Met een houding van 'ik weet dat jullie dit kunnen', motiveert ze de leerlingen om door te zetten of iets te verbeteren.

Na dit eerste blokuur, is het tijd voor nog een blokuur muziek. In dit blokuur komt de ene week havo brugklas 1B en de andere week havo brugklas 1D aan bod.

Hier duidelijk wat meer structuur vooraf met het opschrijven van een programma op het bord:

- doornemen huiswerk

- stof luister- en theorietoets doornemen 

- voorspelen 'Merengue'

- zingen

In deze drukke klas, met 30 leerlingen die zich snel laten afleiden, is zo'n programma niet overbodig. Marion lijkt redelijk hard te werken voor rust; om de aandacht te vragen klapt ze in haar handen, gaat haar hand omhoog (heee, daar is ie weer), haar vinger tegen haar mond en zoeken haar ogen contact met de leerlingen die storen. 

Het doornemen van het huiswerk verloopt vlot en er wordt stil gestaan bij de dingen die belangrijk zijn voor de toets. Ook hier komt het vertrouwen in de leerlingen weer terug, wanneer Marion vraagt om 'eerlijke vingers' van de leerlingen die hun huiswerk niet gemaakt hebben. Daarnaast worden de leerlingen er goed bij de les betrokken, zo mag een leerlingen voor op het bord de g-sleutel komen tekenen. 

Tot de pauze mag er vervolgens in duo's op de keyboards geoefend worden. Hierbij dragen alle leerlingen een koptelefoon of oortjes; het is geweldig "rustig". Na de pauze wordt er voorgespeeld waarbij opnieuw de leerlingen de hele tijd bij de les betrokken worden door hun medeklasgenoten te voorzien van een tip, top en cijfer tijdens het voorspelen. Tot slot zingen we met z'n allen 'Money, money, money' en 'I've got rhythm' en zien wij ook die liedjes over twee weken terug op de toets. 

Na deze muzieklessen ook een mentorles bijgewoond en overleg gehad met Marion over de komende weken.

Ik heb zin om aan de slag te gaan, al is het met al die indrukken ook wel lekker vandaag alleen even kort geassisteerd en geobserveerd te hebben. Op de school hangt een fijne sfeer en ook de groepen voelen goed aan. Ik kijk uit naar volgende week!